Vrijdag 24 September 2021

Te lang zijn we stil gebleven en daar gaan we nu verandering in brengen.

We maken het goed, zijn verhuisd. Het kwam zeer onverwachts dat we moesten verhuizen, maar we zijn er stil van dat we weer zo’n prachtig huis gekregen hebben. Het is erg moeilijk om een huis te huren, omdat er veel mensen van Zuid-Afrika in Botswana komen wonen. 

En het werd ons in de schoot geworpen. Ik wilde bij een oude “tannie” raad gaan vragen. Toen ik daar kwam zei ze: “Luister eerst naar mijn probleem. M’n kinderen willen dat ik bij hen intrek, maar ik wil duidelijkheid waarom ik hier weg moet…. Maar vertel jouw probleem.” Ik zei “We zoeken een huis….” Het was zo bijzonder allemaal. 

Bij de verhuizing hadden we geen gebrek aan hulp. Zoveel handen! En met verschillende auto’s was het gauw geregeld. Het uitpakken duurt wat langer, maar we zijn redelijk op orde.

Corona dichterbij

We dachten eerst: het gaat ons voorbij. Voor een hele lange tijd was ons Gantsi district veilig: groen op de coronakaart. Maar toen kleurden we geel en uiteindelijk dieprood. Botswana kwam aan de top te staan in de wereld. Er zijn tien bekenden van ons aan het virus overleden. Dit is al verschrikkelijk, maar de omstandigheden erbij maken het nog verdrietiger. 

In Namibië, bij onze collega’s en vrienden, hebben verschillende vertalers covid gekregen en sommigen kwamen ook op de IC in Windhoek. In het kleine dorpje waarin de vertalers wonen was er een week, waar pastor Tshidiso elke dag een begrafenis had onder moeilijke omstandigheden. Niet meer dan tien mensen mochten er bij zijn, anderen doen de begrafenis, zo snel mogelijk. 

Een goede vriendin (Chrissie), die jaren bij het Bokamoso Education programma gewerkt heeft, was binnen een paar dagen overleden. Haar man die in Gantsi veearts is, had geen keus. Verplicht cremeren, en alles erbij maakte het zo moeilijk. In de rij staan om dit te doen, de machine kapot, degene die het moet doen krijgt covid. We hebben plaatjes voorbij zien komen, waar je zo verdrietig van wordt. 

Inmiddels is het Deltavirus in Gantsi en onder de blanke boeren zijn er zo’n 65 gezinnen die er mee te maken hadden. Met de organisatie ‘Sisters who care’ proberen we te helpen. Het is geweldig hoe de blanke gemeenschap helpt. Maar helaas, de zuurstofflessen waren niet aan te dragen en op een gegeven moment ook niet meer te betalen. De ervaring leert dat covid rond de 8e dag het gevaarlijkste is. We zien verschil in welke variant je krijgt en zodra mensen merken dat het de Deltavariant is gaat men al proberen om naar de hoofdstad te komen, waar meer en betere hulp is. Dit is niet zo makkelijk omdat er reisrestricties zijn. Mensen worden beproefd in hun geloof en moeten moeilijke beslissingen nemen. We helpen waar we kunnen en proberen afstand te houden.

Goed nieuws – een mijlpaal

Waar we jaren naar uitgekeken hebben mag nu gaan gebeuren: lesgeven in de Naro taal op de scholen. Dankzij al het materiaal dat de laatste jaren gepubliceerd is. Een zeer bijzondere mijlpaal. Hier wordt al jaren voor gepleit. En nu is het erdoor. In januari 2022 mag er in verschillende minderheidstalen lesgegeven worden en daar is Naro er één van. Gebeden verhoord. DANKT U/JIJ met ons mee? Er ligt een enorme taak voor het Naro taalproject om te zorgen dat er materiaal komt. Het materiaal dat er was moet aangepast worden naar het curriculum dat voorgeschreven wordt. Dit is een grote klus, maar daar gaan we voor. Als een kind eerst in de moedertaal mag les krijgen en daarna in het Engels, dan zullen de resultaten beter zijn en zal er ook een betere toekomst voor de mensen zijn. Als kinderen studeren en een goede baan krijgen komt er ook geld. En de San-mensen weten wat het is om te delen, dus dan heeft iedereen er profijt van.

Studie

Hessel heeft de laatste maanden een enorme vooruitgang met zijn studie geboekt. Hij krijgt daar een percentage vrij voor en doordat we niet mogen reizen en hij het consulentenwerk via Zoomsessies doet is daar ook meer tijd voor vrijgekomen. “Het wordt steeds mooier” zegt hij en het is prachtig te zien, hoe rijk de taal is. Naro kan bijvoorbeeld haarfijn duidelijk maken over wie het gaat als iemand het heeft over “ons”. Zo staat er in Filemon 1:1 “Timotheüs, de broeder”. In veel talen moet gezegd worden van wie hij de broeder was. Meestal wordt dan gekozen voor “onze broeder” - maar in het Naro moet je dan aangeven wie die “ons” zijn: gaat het om “Paulus en Filemon” (tsam in het Naro), “Paulus en zijn medewerkers” (xae), of “de hele gemeente, inclusief de vrouwen” (ta)? Voor de vertaler zijn deze vragen lastig, maar voor de lezer wordt de Bijbel een stuk duidelijker.

Verhalen in Naro en Dcui en Dxana opgenomen

Coby heeft zich bezig gehouden met de verhalen die opgenomen zijn. We hebben er 170 in Naro en 89 in Dcui en Dxana. Er is geweldig veel werk verzet met de hulp van de orale verhalenvertellers: Kenewang, Tsax’ae, Cgõa. Osego hielp met de opnames. Cgõa heeft al wat verhalen op haar telefoon. Ze zegt: “De oudere mensen komen bij mijn huis en dan willen ze graag een verhaal horen.” Dit bespreken ze dan en Cgõa stelt daar de vragen bij.

De verhalen worden nu op Megavoice-spelers gezet en komen hopelijk binnenkort aan in Gantsi. We willen dan een trip gaan maken om het met de mensen te delen, maar of dat al gauw kan gaan gebeuren is de vraag. De regels zijn nog erg streng vanwege covid.

Kalahari-bijzonderheden in Covid tijd—God gaat door met zijn plan

- Het is opvallend dat de gevolgen van covid onder de San-mensen meevallen. Misschien is hun immuunsysteem sterker omdat ze in armoedige omstandigheden leven. Degenen die het krijgen zijn er niet zo ziek van.
- We vroegen ons af hoe we de mensen kunnen bereiken in deze tijd. Waar onze plannen ophouden, leidt de Heere. Een boer vroeg of Hessel een van zijn werkers kon helpen: hij wil zo graag meer van God horen.
- Met de technische middelen kan Hessel hem bereiken en met hem over het Woord van God spreken. Hij geeft het door aan de mensen waar hij mee werkt.
- Toen we hoorden wie de jongen was, bleek zijn moeder jaren geleden bij ons gewerkt te hebben. Hij was toen een kleine jongen.
- Al een half jaar komt er een man in de kerk. Coby herinnerde zich dat hij aan aantal jaren terug erg boos op haar was, toen ze een foto van zijn ezelskar wilde nemen. Hij riep toen: “Ik klaag je aan bij de politie.” Toen Coby er de afgelopen zondag naar vroeg zei hij: “Toen was de duivel in me en als ik jou dan zag dan stormde het van binnen, maar nu is het veranderd. De Heere Jezus is in mijn leven gekomen en ik heb dat nu niet meer als ik je zie.” Hij brengt zijn hele gezin nu trouw mee naar de kerk.
- Sommige kerken zijn dicht. Maar de East-Hanahai gemeente groeit en komt trouw bij elkaar. Als er te veel mensen zijn houden we buiten kerk.

Dit alles geeft ons rust om hier te zijn, ook al duurt het langer dan we gedacht hadden. Eén ding weten we: dat we veilig in de handen van de Heere zijn, waar we ook zijn en wat er ook gebeurt.

Ontvang onze hartelijke groeten,

Hessel en Coby

 

Dagelijks Woord

  • Die met tranen zaaien, zullen met gejuich maaien. Die het zaad draagt, dat men zaaien zal, gaat al gaande en wenende; maar voorzeker zal hij met gejuich wederkomen, dragende zijn schoven. -- Psalmen 126:5-6